Skrypt przeznaczony jest dla studentów Wydziału Mechanicznego Politechniki Białostockiej, kształcących się w specjalnościach: pojazdy samochodowe, technologia maszyn, maszyny przemysłu spożywczego, a także NN innych specjalnościach, z wyjątkiem organizacji i zarządzania. w ramach studiowania której należy opanować szerszy zakres wiedzy.
Zawarte w skrypcie informacje będą bardzo przydatne absolwentom Wydziału Mechanicznego w praktyce, ponieważ dotyczą powoływania i funkcjonowania podmiotów gospodarczych, organizowania procesów produkcyjnych, gospodarowania zasobami pracy oraz procesu podejmowania decyzji. W związku z tym, że podmioty gospodarcze w piśmiennictwie i mowie potocznej określane są różnymi nazwami w skrypcie celowo używa się nazw takich jak: przedsiębiorstwo, organizacja, firma.
Marzeniem absolwenta Wydziału Mechanicznego jest pełnienie określonych funkcji administracyjnych lub kierowniczych w różnego rodzaju przedsiębiorstwach lub też zarządzanie własną firmą. Jest to marzenie realne, ponieważ do wykonywania prac fizycznych o charakterze specjalistycznym przygotowują absolwentów szkoły zawodowe i średnie. Praca kierownicza należy ponadto do prac najciekawszych, przynosi największą satysfakcję. Nie wszyscy jednak zdają sobie sprawę z tego, że pełnienie funkcji kierowniczych nie jest sprawą prostą. Wymaga szerokiej wiedzy z dziedziny ekonomii, organizacji, kierowania i zarządzania. Podejmowanie decyzji gospodarczych, to dokonywanie wyboru spośród wielu możliwych sposobów rozwiązania jakiegoś problemu, wyboru najlepszego dla zrealizowania celu. Zatem osoba dokonująca tego wyboru musi znać chociażby tylko te zagadnienia z dyscypliny organizacji i zarządzania które są nieodzowne w realizacji procesów decyzyjnych.
Nauka "organizacja i zarządzanie" jest nauką teoretyczną, które nie można studentom przedstawić w taki sposób jak się to robi w naukach technicznych, to jest w formie schematów, wykresów czy modeli. W skrypcie zwrócono zatem szczególną uwagę na te elementy,, które można i trzeba stosować Ni praktycznym działaniu. Szczególnie dużo praktycznych informacji zawierają rozdziały 2,3 i 4.
Na rynku wydawniczym jest dużo pozycji dotyczących zarządzania, organizacji i kierowania, ale są to przeważnie tłumaczenia wydawnictw autorów z Zachodniej Europy i Stanów Zjednoczonych. Zawierają one różnorodne i ciekawe informacje, ale nie uwzględniają naszej szczególnej sytuacji gospodarczej kraju oraz naszych uwarunkowań kulturowych. Inaczej wszakże zarządza się w Japonii, inaczej w Stanach Zjednoczonych, jeszcze inaczej w Niemczech czy w Polsce. Nawet w naszym kraju inaczej zarządza się m Wielkopolsce, a inaczej na terenie północno-wschodni części kraju. Polska jest szczególnym krajem Europy, krajem, który ma bogate dzieje historyczne. Dzieje te wywarły istotny, nie zawsze korzystny, wpływ na nasze nawyki, przyzwyczajenia, na nasz stosunek do pracy i naszą filozofię. W konsekwencji wywarły wpływ na podejmowanie wszelkiego rodzaju decyzji, oraz na sposób kierowania i zarządzania. Sposób zarządzania tymczasem decyduje nie tylko o dzisiejszych rezultatach wynikających z zarządzania i organizacji, ale również o przyszłości kraju.

Spis treści:

Przedmowa

1. Wiadomości wprowadzające 
1.1. Definiowanie pojęć: organizacja, kierowanie, zarządzanie, marketing 
1.1.1. Organizacja 
1.1.2. Kierowanie 
1.1.3. Zarządzanie 
1.1.4. Marketing 
1.2. Teoretyczne i praktyczne aspekty organizacji i zarządzania 
1.3. Rozwój teorii organizacji i zarządzania 
1.3.1. Teoria szkoły klasycznej 
1.3.2. Teoria szkoły behawioralnej 
1.3.3. Teoria szkoły ilościowej 
1.3.4. Ewolucja teorii organizacji i zarządzania

2. Podmioty gospodarcze 
2.1. Określenie podmiotu gospodarczego 
2.2. Jednoosobowe podmioty gospodarcze prowadzone na własny rachunek 
2.3. Spółka cywilna 
2.4. Spółki handlowe 
2.4.1. Spółki jawne 
2.4.2. Spółki komandytowe 
2.4.3. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością 
2.4.4. Spółki akcyjne 
2.4.5. Łączenie się i przekształcanie się spółek 
2.4.6. Spółki joint ventures 
2.5. Państwowe podmioty gospodarcze

3. Organizacja procesów produkcyjnych w podmiotach gospodarczych 
3.1. Charakter) styka procesu produkcyjnego 
3.2. Rodzaje i elementy składowe procesów produkcyjnych 
3.3. Cykl produkcyjny 
3.3.1. Charakterystyka i struktura cyklu produkcyjnego 
3.3.2. Partia produkcyjna 
3.3.3. Obliczanie czasu trwania cyklu produkcyjnego 
3.4. Formy organizacji procesu produkcyjnego 
3.4.1. Typy produkcji 
3.4.2. Specjalizacja produkcji 
3.4.3. Formy i odmiany produkcji potokowej 
3.5. Stanowisko robocze jako podstawowe ogniwo wytwórcze procesu produkcyjnego 
3.6. Zasady ekonomicznej i racjonalnej organizacji procesu wytwórczego 
3.6.1. Zasady organizacyjne 
3.6.2. Zasady zadaniowe 
3.6.3. Chronometraż i fotografia dnia roboczego 
3.6.4. Ustalanie czasu normatywnego na wykonanie zadania 
3.7. Tcchniczno-organizacyjne przygotowania procesów wytwórczych 
3.7.1. Rola postępu techniczno-organizacyjnego w funkcjonowaniu podmiotów gospodarczych 
3.7.2. Techniczne i technologiczne przygotowanie produkcji 
3.7.3. Organizacyjne przygotowanie produkcji

4. Gospodarowanie zasobami ludzkimi i zadania płac 
4.1. Pracownik jako najważniejszy czynnik procesu wytwórczego 
4.2. Klasyfikacja pracowników przedsiębiorstw produkcyjnych 
4.3. Planowanie zasobów ludzkich 
4.4. Rekrutacja 
4.5. Wprowadzenie do pracy, selekcja i ocena pracowników 
4.6. Szkolenie personelu 
4.7. Awanse, przeniesienia, zwolnienia 
4.8. Znaczenie plac w gospodarce kadrowej 
4.8.1. Charaktenstyka, rola i funkcje płac 
4.8.2. Formy i systemy płac 
4.8.3. Rodzaje wynagrodzeń i fundusze płac

5. Ważniejsze elementy zarządzania 
5.1. Logistyka w procesie zarządzania 
5.2. Problemy związane z zarządzaniem 
5.3. Wzajemne związki i zależności kierowania, zarządzania i organizacji 
5.4. Techniki i style zarządzania 
5.5. Umiejętności kierownicze i teoria przywództwa 
5.6. Znaczenie komunikowania się w procesie zarządzania 
5.7. Proces podejmowania decyzji i rozwiązywania problemów

Bibliografia