Biologia komórki rozwija się niezwykle szybko i dynamicznie. W rezultacie wiemy coraz więcej nie tylko o statycznej budowie wyidealizowanej komórki, ale także poznajemy coraz lepiej komórkę rzeczywistą, na dodatek w ujęciu dynamicznym. Potrafimy już badać in situ, tzn. w nieuszkodzonej komórce, zmiany zachodzące m.in. w odpowiedzi na różnorodne bodźce docierające do niej zarówno ze środowiska zewnętrznego, jak i z jej wnętrza. Postrzegamy też coraz dokładniej, jak współdziałają organelle i komórki różnych typów. Wszystko to oprócz niewątpliwych korzyści ma również aspekty negatywne. Przekłada się, niestety, na niezwykle szybkie „starzenie się" podręczników. Powoduje zatem konieczność bardzo częstego ich uaktualniania. Był to jeden z powodów napisania niniejszych książek. Zdawaliśmy sobie również sprawę, że podręcznik dla studentów powinien być drogowskazem w nauce oraz wprowadzeniem dla młodych uczonych w podstawy wiedzy o komórkach, kiedy nie są one podmiotem ich zainteresowań zawodowych. Zasadnicze wiadomości o komórkach mikroorganizmów, grzybów i roślin zamieściliśmy w jednym tomie. Student znajdzie tu również podstawowe wiadomości o słabo nadal poznanych wirusach, zwłaszcza wirusach roślinnych. Pragniemy, aby tom 1, oprócz podstaw wiedzy o komórkach i wirusach, stano¬wił też swego rodzaju wprowadzenie do tomu 2. Ma on umożliwić studentom za¬poznanie się z podstawami budowy i funkcjonowania różnych komórek, a także wirusów. Jest to bardzo przydatne dla lepszego zrozumienia, opisanego w tomie 2, wpływu czynników stresowych, zarówno biotycznych, jak i abiotycznych, na komórki roślinne. Z tego powodu w tomie 1 znalazł się również rozdział traktujący o nawiązaniu kontaktu patogenów z rośliną gospodarzem i ich wnikaniu.
Na końcu każdego rozdziału lub podrozdziału zamieściliśmy „hasła". Zostały pomyślane wyłącznie jako notki powtórzeniowe, np. przed egzaminem, w celu przy¬pomnienia wiadomości zapamiętanych podczas czytania pełnego tekstu rozdziału. Zakres i poziom prezentowanego podręcznika dostosowano przede wszystkim do studentów pierwszego i drugiego roku studiów akademickich.

Spis treści
1. Wprowadzenie (Adam Woźny, Anna Goździcka-Józefiak)
2.    Komórki prokariotyczne (Adam Woźny)    
2.1.Prokariontyieukarionty    
2.2.    Bakterie (Bacteria)    
2.3.    Archeony (Archaea)    
3.    Komórki eukariotyczne    
3.1.    Ogólna charakterystyka komórki eukariotycznej (Adam Woźny)    
3.2.    Komórki roślin (Adam Woźny)    
3.2.1.    Ściana komórkowa    
3.2.1.1.    Etapy powstawania ściany komórkowej    
3.2.1.2.    Ogólna budowa ściany    
3.2.1.3.    Ważniejsze funkcje ściany    
3.2.1.4.    Zmiany wywołane przez czynniki stresowe i patogeny
3.2.2.    Błona komórkowa    
3.2.2.1.    Budowa i właściwości błon biologicznych    
3.2.2.2.    Błona komórkowa i jej funkcje    
3.2.2.3.    Ciągłość mechaniczna (kontinuum) między ścianą, błoną komórkową i cytoszkieletem    
3.2.3.    Cytoszkielet    
3.2.4.    Jądro komórkowe    
3.2.4.1.    Morfologia i ultrastruktura jądra interfazowego    
3.2.4.2.    Chromosomy interfazowe (chromatyna) i podziałowe
3.2.4.3.    Jąderko    
3.2.4.4.    Niektóre funkcje jądra komórkowego    
3.2.4.5.    Transport białek do jądra    
3.2.4.6.    Ważniejsze cechy odróżniające podział mitotyczny komórki roślinnej od zwierzęcej    
3.2.5.    System błon wewnętrznych    
3.2.5.1.    Retikulum endoplazmatyczne    
3.2.5.2.    Aparat Golgiego    
3.2.5.3.    Wakuole    
3.2.6.    Mitochondria    
3.2.6.1.    Budowa    
3.2.6.2.    Transport przez błonę wewnętrzną    
3.2.6.3.    Import białek do mitochondriów    
3.2.6.4.    Niektóre cechy swoiste dla mitochondriów roślinnych    
3.2.7.    Plastydy    
3.2.7.1.    Strukturalne składniki wspólne    
3.2.7.2.    Podstawowa droga rozwojowa chloroplastu    
3.2.7.3.    Podział (namnażanie się) plastydów    
3.2.7.4.    Wybrane funkcje otoczki plastydowej    
3.2.7.5.    Wybrane biosyntezy odbywające się przy udziale otoczki    
3.2.7.6.    Charakterystyka ważniejszych typów plastydów    
3.2.7.7.    Częściowa autonomia genetyczna plastydów    
3.2.8.    Peroksysomy    
3.2.8.1. Klasyfikacja funkcjonalna peroksysomów roślinnych    
3.3. Charakterystyka komórki grzybów [Krystyna Przybył)    
Wirusy i inne czynniki infekcyjne    
4.1.    Wirusy (Anna Gotdzicka-Józefiak)    
4.1.1.    Definicja wirusów, budowa wirusowej cząstki    
4.1.2.    Organizacja wirusowego materiału genetycznego, jego replikacja
i ekspresja    
4.1.3.    Nomenklatura i klasyfikacja wirusów
4.1.4.    Cykle życiowe wirusów atakujących różne organizmy    
4.1.5.    Wpływ zakażenia na metabolizm komórki    
4.1.6.    Pochodzenie i zmienność wirusów (Julia Durzynska)
4.2.    Wiroidy, wirusoidy, wirusy satelitarne, satelitarne RNA (Julia Durzynska).
4.3.    Priony (Julia Durzynska)    
5. Nawiązanie kontaktu z rośliną gospodarzeni i wnikanie patogenów    
5.1.    Nawiązanie kontaktu z rośliną i wnikanie patogennych bakterii i grzybów
(Krystyna Przybył)    
5.1.1.    Wprowadzenie    
5.1.2.    Rozpoznanie patogennych bakterii i grzybów    
5.1.3.    Wnikanie i przemieszczenie bakterii    
5.1.4.    Wnikanie i przemieszczenie grzybów    
5.2.    Nawiązanie kontaktu z rośliną i wnikanie wirusów
(Anna Goździcka-Józefiak)