Przedmiotem pracy jest analiza nazwisk notowanych od drugiej połowy XVI w. do 1772 r. na terenie dawnego komornictwa jeziorańskiego na Warmii. Autorka w opisie antroponimów skupiła się na wskazaniu ich genezy językowej i semantycznej. Genezę nazwisk uzupełnia analiza struktury słowotwórczej nazwisk. Praca podzielona jest na dwie części. Ostatnią stanowi „Słownik nazwisk". Jednostki nazewnicze wynotowano wraz z kontekstem źródłowym informującym o miejscu zamieszkania, stanie cywilnym, pozycji społecznej i zawodzie wykonywanym. Autorka sięgnęła do źródeł, na które składają się pojedyncze dokumenty, księgi wizytacyjne, parafialne, księgi rachunkowe. Jak podkreślają recenzenci, Autorka często zmagała się, opracowując materiał, z nie zawsze możliwym do ustalenia źródłem pochodzenia nazwiska, musiała rozstrzygać np. czy mamy do czynienia z nazwiskiem pochodzenia niemieckiego, czy też z tłumaczeniem polskiego nazwiska przez niemieckiego urzędnika. Mimo zatem wielu trudności - zgodni są recenzenci - na uznanie i pochwałę „zasługuje znalezienie jednolitego kryterium, pozwalającego analizować nazwy różnego pochodzenia tymi samymi metodami".
Spis treści WSTĘP 1. Przedmiot i metody pracy 2. Zakres terytorialny i chronologiczny pracy 3. Z dziejów Jezioran 4. Kolonizacja Warmii jako czynnik kształtujący jej system antroponimiczny 5. Charakterystyka źródeł 6. Imię - deskrypcja - nazwisko 6.1. Zarys kształtowania się systemu antroponimicznego 6.2. Termin nazwisko w badaniach antroponimicznych 7. Klasyfikacja nazwisk 8. Dylematy interpretacyjne i metodologiczne Rozdział I. INTERFERENCJE JĘZYKOWE I POLSKIE CECHY DIALEKTALNE.... ADAPTACJE JĘZYKOWE ANTROPONIMÓW 1. Germanizowanie nazwisk polskich 1.1. Substytucje graficzno-fonetyczne 1.1.1. Samogłoski 1.1.2. Spółgłoski 2. Polonizowanie nazwisk niemieckich 2.1. Substytucje graficzno-fonetyczne 3. Polskie cechy dialektalne antroponimów Rozdział II. TYPY MOTYWACYJNE NAZWISK NAZWISKA ODPRZEZWISKOWE 1. Nazwiska polskie 1.1. Nazwiska derywowane semantycznie 1.1.1. Nazwiska od przezwisk tworzonych metaforycznie 1.1.2. Nazwiska od przezwisk nazywających cechy charakterystyczne, zajęcie, funkcję 1.2. Nazwiska derywowane morfologicznie 1.2.1. Nazwiska derywowane sufiksalnie 1.2.2. Nazwiska derywowane paradygmatycznie 1.3. Nazwiska spolonizowane 2. Nazwiska niemieckie 2.1. Nazwiska od przezwisk derywowanych semantycznie 2.1.1. Nazwiska od prze 2.1.2. Nazwiska od przezwisk nazywających cechy charakterystyczne, zajęcie, funkcję 2.2. Nazwiska derywowane morfologicznie 2.2.1. Nazwiska derywowane słowotwórczo 2.2.2. Nazwiska derywowane paradygmatcznie 2.3. Nazwiska zgermanizowane 3. Nazwiska łacińskie 3.1. Nazwiska zlatynizowane 4. Nazwiska czeskie NAZWISKA ODIMIENNE 1. Nazwiska polskie 1.1. Nazwiska formalnie równe imionom 1.2. Nazwiska derywowane morfologicznie 1.2.1. Nazwiska derywowane sufiksalnie 1.2.2. Nazwiska derywowane paradygmatycznie 1.3. Nazwiska spolonizowane 1.3.1. Nazwiska spolonizowane sufiksalnie 1.3.2. Nazwiska spolonizowanie fleksyjnie 2. Nazwiska niemieckie 2.1. Nazwiska niemieckie formalnie równe imionom 2.2. Nazwiska derywowane morfologicznie 2.2.2. Nazwiska derywowane paradygmatycznie 2.2.3. Nazwiska zgermanizowane morfologicznie 3. Nazwiska łacińskie 3.1. Nazwiska zlatynizowane 4. Nazwiska od imion staropruskich 4.1. Typy morfologiczne nazwisk pochodzenia staropruskiego 4.2. Nazwiska spolonizowane słowotwórczo i fleksyjnie 4.3. Nazwiska zgermanizowane 4.4. Nazwiska zlatynizowane NAZWISKA OD NAZW MIEJSCOWYCH 1. Nazwiska polskie 1.1. Nazwiska formalnie równe nazwom miejscowym 1.2.1. Nazwiska derywowane słowotwórczo 1.2.2. Nazwiska derywowane paradygmatycznie 1.2. Nazwiska spolonizowane 2. Nazwiska niemieckie 2.1. Nazwiska formalnie równe nazwom miejscowym 2.2. Nazwiska derywowane 2.2.1. Nazwiska derywowane sufiksalnie 2.2.2. Nazwiska derywowane paradygmatycznie 2.3. Nazwiska zgermanizowane 3. Nazwiska zlatynizowane NAZWISKA ODETNICZNE 1. Nazwiska polskie 2. Nazwiska niemieckie NAZWISKA KOMPONOWANE IO NIEJASNEJ PODSTAWIE SEMANTYCZNEJ 1. Złożenia polskie 2. Złożenia niemieckie 2.1. Nazwiska utworzone od dwóch podstaw apelatywnych 2.2. Nazwiska utworzone od podstawy apelatywnej i nazwy osobowej 3. Złożenia prusko-niemieckie 4. Nazwiska o nieustalonej genezie Rozdział III. NAZWISKA ŻEŃSKIE 1. Nazwiska żeńskie formalnie równe nazwiskom męskim 2. Nazwiska derywowane od nazwisk męskich 2.1. Nazwiska derywowane paradygmatycznie 2.2. Nazwiska derywowane sufiksalnie Podsumowanie Zasady opracowania Słownika nazwisk Słownik nazwisk Spis źródeł Wykaz skrótów Bibliografia
|