Kawaleria zajmuje w dziejach oręża polskiego miejsce znaczące. Swymi czynami zyskała rozgłos nie tylko w ojczyźnie, ale w całej niemal Europie, a jej sławę podtrzymywały zrywy narodowe. Powstanie listopadowe odegrało szczególną rolę w historii Polski, m.in. ze względu na dramatyczny przebieg i skalę zaangażowanych sił. W setkach bitew i potyczek, z których wiele do dzisiejszego dnia nie zostało wyczerpująco opisanych w literaturze, polska kawaleria znalazła pole do popisu, mimo że naczelni wodzowie nie potrafili wykorzystać w pełni jej możliwości. Niezależnie jednak od postawy na wojnie obowiązywały ją te same reguły działania, które decydowały o specyfice kawalerii jako jednego z trzech rodzajów wojsk.
Wybitni teoretycy i praktycy wojny w XVIII i XIX w. byli zgodni, że prze¬znaczeniem jazdy były działania zaczepne (odporne miały charakter wtórny). Nawet broniąc pozycji, winna nacierać na przeciwnika. Franciszek Sznayde w swoich wypisach o teorii jazdy z 1834 r. zaznaczył, iż: „Atak jest [...] jedynym sposobem, którym się wręcz z nieprzyjacielem spotyka, gdyż całe działanie tej broni, czy to w stanie spoczynku, czy zaczepnym, polega jedynie na starciu się z nieprzyjacielem, i przez natarcie tylko rola Jazdy staje się prawdziwie czynną i stanowczą". Karl von Decker pisał o „żywiołach odpornych i zaczepnych" w każdym rodzaju wojsk - piechota miała obydwa, artyleria odporny, a kawaleria tylko żywioł zaczepny. Ignacy Prądzyriski pisał wprost „... dla konnicy nie ma odpornego boju".

Spis treści

Wstęp

Rozdział 1. Kawaleria Królestwa Polskiego w przededniu powstania listopadowego    
a.    Armia Królestwa Polskiego jako część składowa armii carów    
b.    Organizacja    
c.    Skład osobowy    
d.    Wyszkolenie    
e.    Konie polskiej kawalerii    
f.    Uzbrojenie    

Rozdział 2. Społeczne i materialne uwarunkowania mobilizacji jazdy w Królestwie Polskim    
a.    Społeczeństwo i armia wobec powstania    
b.    Potencjał mobilizacyjny jazdy w Królestwie Polskim    
c.    Organy władz powstania odpowiedzialne za mobilizację jazdy    

Rozdział 3. Zarządzenia mobilizacyjne władz centralnych i ich realizacja w latach 1830-1831    
a.    Rozbudowa starej jazdy do 5 lutego 1831 roku    
b.    Organizacja nowej jazdy do 5 lutego 1831 roku    
c.    Organizacja jazdy w trakcie wojny    

Rozdział 4. Oddziały jazdy Królestwa Polskiego formowane z ofiar dobrowolnych w okresie powstania    
a.    Formacje z województwa augustowskiego    
b.    Formacje z województwa płockiego    
c.    Formacje z województwa podlaskiego    
d.    Formacje z województwa lubelskiego    
e.    Formacje z województwa mazowieckiego    
f.    Formacje z województwa kaliskiego    
g.    Formacje z województwa sandomierskiego    
h. Formacje z województwa krakowskiego    
i.   Formacje dobrowolne jazdy formowane przez mieszkańców zaboru austriackiego    
j.   Formacje dobrowolne jazdy formowane przez mieszkańców zaboru rosyjskiego    
k. Formacje dobrowolne jazdy organizowane przez mieszkańców zaboru pruskiego    
l.   Żydowski Szwadron Jazdy Ochotniczej    

Rozdział 5. Formacje jazdy Królestwa Polskiego formowane z nakazu władz centralnych    
a.    Pułki dymowe    
b.    Formacje utworzone w trakcie wojny w oparciu o oddziały i zakłady starej i nowej jazdy    
c.    Oddziały przyboczne konne naczelnych władz powstania    
d.    Formacje konne w planach mobilizacyjnych władz powstańczych lub w wypowiedziach przedstawicieli opinii publicznej i wojskowych    

Rozdział 6. Struktura organizacyjna i wyszkolenie jazdy Królestwa Polskiego w powstaniu    
a.    Rozbudowa i ewolucja struktury organizacyjnej jazdy    
b.    Wyszkolenie i wykorzystanie nowych i starych pułków w wojnie    

Rozdział 7. Skład osobowy kawalerii Królestwa Polskiego i polityka kadrowa w okresie powstania    
a.    Skład osobowy kawalerii powstańczej    
b.    Kadra kawalerii powstańczej     
c.    Subordyiiacja i karność    
d.    Polityka awansowo-kadrowa    

Rozdział 8. Organizacja i funkcjonowanie rezerw kawalerii Królestwa Polskiego w okresie powstania    
a.    Organizacja rezerw kawalerii    
b.    Pobór 150-dymowy    
c.    Zasilanie armii środkami z rezerw i udział rezerw w działaniach militarnych
d.    Skład osobowy rezerw    

Rozdział 9. Zaopatrzenie kawalerii Królestwa Polskiego w środki do walki w okresie powstania    
a.    Źródła środków dla kawalerii    
b.    Wybrane elementy z zakresu zaopatrzenia    

Żywienie kawalerii    
Uzbrojenie    
Umundurowanie    
Konie    
Zakończenie    
Bibliografia    
Rękopisy    
Źródła wydane drukiem    
Regulaminy    
Czasopisma    
Pamiętniki, dzienniki i wspomnienia    
Opracowania    
Słownik terminów    
Wykaz skrótów    
Indeks osób    
Indeks oddziałów, komór i zakładów jazdy    
Wykaz tabel