Rozważany wcześniej wielokrotnie przez autorkę wątek badawczy dotyczący ziemi rolniczej stał się podstawą do podjęcia ogólnopolskich autorskich badań terenowych i przygotowania rozprawy habilitacyjnej. Celem poznawczym badań było ustalenie motywów wpływających na zachowania rolników dotyczące ich postępowania w stosunku do ziemi, traktowanej szczególnie jako środek produkcji. Na cel utylitarny złożyło się ustalenie decyzji, środków i działań zmierzających do kształtowania pożądanej struktury agrarnej w Polsce. Zakres podmiotowy badań obejmował 943 rolników. W pracy dokonano gruntownej oceny rynku ziemi rolniczej w Polsce. Podjęta problematyka została wyjaśniona na podstawie: teorii czynników produkcji, teorii renty gruntowej, wielofunkcyjności ziemi rolniczej, nowej ekonomii instytucjonalnej (ekonomii praw własności, ekonomii kosztów transakcyjnych, teorii agencji, teorii kontraktów), modelu indukowanego rozwoju w rolnictwie, entropii i ekonomii.

Zidentyfikowanie i pokazanie głównych czynników kształtujących rynek ziemi rolniczej w Polsce na podstawie wcześniej przeprowadzonych przez socjologów badań oraz badań własnych i danych statystycznych przyczyniło się do pogłębienia rozeznania podjętej problematyki. Usystematyzowano stanowiska innych badaczy w tym zakresie. Studia literatury, która została wykorzystana i udokumentowana w pracy oparte zostały na ponad czterystu pozycjach krajowych i zagranicznych. Wykorzystano również związane z problematyką akty prawne. Podjęto próbę zintegrowania myśli teoretycznej z analizą empiryczną. Wskazano, że aktualną sytuację na rynku ziemi rolniczej w Polsce a także jej przyszłość determinują: wartość symboliczna ziemi i związana z nią tradycja w polskiej kulturze odnośnie do ziemi, mechanizm rynkowy, członkostwo w UE (instrumenty WPR) oraz prowadzona polityka rolna w tym zakresie na poziomie krajowym.

Zgromadzony materiał empiryczny może być przydatny osobom zamierzającym podjąć badania naukowe nt. kwestii związanych z ziemią rolniczą, jak i instytucjom kreującym politykę rolną w Polsce

Spis treści

Wstęp    
1.    Cel i metodyka badań    
1.1.    Cel, hipotezy badawcze i zakres badań    
1.2.    Źródła materiału badawczego i metodyka badań    

2.    Ziemia jako dobro wielofunkcyjne    
2.1.    Ziemia jako czynnik produkcji    
2.2.    Ziemia jako dobro przyrodnicze    
2.3.    Ewolucja znaczenia ziemi w kształtowaniu struktury społecznej    
2.4.    Ziemia jako wartość kulturowa i symboliczna

3.    Teoria uprawnień własnościowych a funkcjonowanie rynku ziemi
3.1.    Instytucjonalne ramy gospodarowania ziemią    
3.2.    Podstawy ekonomii praw własności    
3.3.    Znaczenie uprawnień własnościowych dla efektywnej alokacji ziemi i jej wykorzystania     
3.4.    Ziemia i jej renty w procesie gospodarowania    
3.5.    Cechy rynku ziemi    

4.    Transformacja rynku ziemi rolniczej po 1989 r    
4.1.    Dziedzictwo socjalistycznego ustroju    
4.2.    Ramy prawne regulacji rynku ziemi    
4.3.    Rola Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa w transformacji rynku ziemi     

4.4.    Podaż, popyt i dynamika cen ziemi    
4.5.    Zróżnicowanie terytorialne obrotu ziemią i struktury gospodarstw rolnych
4.6.    Udział podmiotów zagranicznych w rynku ziemi i ograniczenia prawne sprzedaży ziemi rolnej cudzoziemcom    
4.7.    Wpływ integracji europejskiej na rynek ziemi rolniczej    

5.    Pełna własność a dzierżawa - determinanty formy użytkowania ziemi
5.1.    Ewolucja znaczenia dzierżawy w polskim rolnictwie    
5.2.    Koszty transakcyjne a zakup i dzierżawa gruntów rolnych    
5.3.    Relacje właściciel - dzierżawca w świetle teorii agencji

6.    Rynek ziemi rolniczej w świetle własnych badań empirycznych    
6.1.    Charakterystyka badanych rolników    
6.2.    Charakterystyka gospodarstw badanych rolników    
6.3.    Uwarunkowania gospodarowania ziemią    

Podsumowanie i wnioski           
Literatura    
Streszczenie     
Abstract