Człowiek nie ma odwagi być sobą. Nie ma odwagi przyjrzeć się sobie, nad
czym Gide ubolewa. Te prawa naśladownictwa nazywa "prawami strachu".
Człowiek boi się samotności wynikającej z braku akceptacji. Jednak pełne
podporządkowanie się danemu wzorcowi pozbawia możliwości myślenia,
podejmowania decyzji, rozwiązywania problemów. Gide wskazuje, że taka
postawa wobec samego siebie jest okrutna. Mówi wręcz, że ta "agorafobia
moralna" jest mu wstrętna. Nazywa ją tchórzostwem, a nawet najgorszym
jego wyrazem. Uważa, że samotność jest dobroczynna. Wynalazków
dokonujemy zawsze sami. Lęk człowieka przed samym sobą, brak odwagi w
byciu sobą sprawia, że tracimy coś bardzo ważnego, coś, co odróżnia nas
od innych, stanowi o naszej oryginalności, jest rzadkością. A to właśnie
staramy się zniszczyć. Dla Gide'a naśladowanie wyklucza wyznanie, że
kocha się życie.
Spis treści
Wykaz skrótów
Zamiast wstępu
Część I. Ja - autospekcja
Wprowadzenie
Światowe życie
Niewyobrażalna bliskość śmierci
Melancholia
Nieznośny ciężar winy
Pułapka własnego buntu
Przegrana partia
Atrofia
Część II. Ja - Inny - Inni
Wprowadzenie
Ja - Inny obcy
Agresja Innego
Dług wdzięczności
Obecność pożądana
Nieosiągalny zaszczyt imienia
Zniewalanie człowieka
Dominacja
Więzi rodzinne - od uwielbienia do pogardy
Relacje z matką
Relacje z ojcem
Erotyzm
Pożądanie i miłość
Przyzwolenie na inność
Gra partnerki
Akceptacja żałosnej natury partnera
Fałszywa namiętność
Potwierdzenie obecności
Nowa tożsamość w domu publicznym
Uszczęśliwianie kobiety
Zamiast zakończenia
Bibliografia
Analizowane utwory
Opracowanie ogólne
Interpretacje dzieł literackich
Resume
